NPO-programma zet vraagtekens bij anti-Dolfinarium-campagnes: klopt het beeld?

Vandaag, 17.03 uur

Heeft het Dolfinarium in Harderwijk het slechte imago vooral aan zichzelf te danken, of spelen media en actiegroepen daarin een grotere rol dan gedacht? Die vraag stond centraal in de nieuwe aflevering van het NPO-programma Medialogica. De conclusie is opvallend: het programma suggereert dat het debat over dolfijnen in gevangenschap regelmatig wordt versimpeld en opgeklopt.

In de uitzending met de naam Het Dolfinarium - Een Vinnig Debat wordt teruggekeken op jaren van negatieve publiciteit rond het park. Daarbij krijgt vooral een oude Rambam-uitzending aandacht, waarin de term "dolfijnenrukker" ontstond. Medialogica vraagt zich af in hoeverre dat beeld eerlijk was.

ZIE OOK
Deadline gemist: Dolfinarium komt belangrijke afspraak over zeeleeuwenverblijf niet na

Oud-hoofdredacteur Jochem Pinxteren erkent in de aflevering dat de makers destijds bewust op zoek gingen naar een schokkend verhaal. Ook dierenactivisten komen aan het woord. Zij pleiten voor sluiting van dolfinaria en terugkeer van dolfijnen naar zee. Daar plaatst oud-SOS Dolfijn-directeur Annemarie van den Berg stevige kanttekeningen bij.

Gevaar
Veel dieren zijn geboren in gevangenschap en kunnen niet zomaar uitgezet worden. "Het grote gevaar is dat er parken failliet gaan door deze discussie, zonder dat er een oplossing ligt", zegt ze. "Terwijl het debat voor mijn gevoel moet zijn: hoe kunnen we zorgen dat deze dieren allemaal gewoon een beter leven hebben?"

Als voorbeeld noemt men het Franse Marineland, dat begin 2025 de deuren sloot na een verbod op dolfijnenshows. Anderhalf jaar later verblijven daar nog steeds twaalf dolfijnen en twee orka's, zonder definitieve opvanglocatie. De aflevering laat ook zien hoe beelden van protesten, mediacampagnes en politieke discussies invloed hebben op het publieke beeld.

Vraag
Tegelijkertijd wordt de vraag gesteld of alle maatregelen daadwerkelijk leiden tot beter dierenwelzijn. Aan de uitzending werkten onder meer Dolfinarium-directeur Alex Tiebot, Bite Back-directeur Alex Romijn, dierenwelzijnsdeskundige Isabella Clegg, oud-Dolfinarium-dierenarts Niels van Elk en oud-Rambam-hoofdredacteur Jochem Pinxteren mee.

De makers laten in de uitzending zien hoe het mediabeeld rond het Dolfinarium door de jaren heen volledig kantelde. Waar televisieprogramma's vroeger vooral vrolijke shows, springende dolfijnen en enthousiaste gezinnen toonden, verschenen later juist close-ups van beschadigde huid, lege bassins en zieke dieren in beeld.

Dierenmishandelaars
De makers bespreken hoe dat soort televisiekeuzes invloed heeft op de publieke opinie. Tegelijkertijd vertellen oud-medewerkers van het Dolfinarium dat zij zich door de berichtgeving regelmatig weggezet voelen als dierenmishandelaars, terwijl zij zeggen juist vanuit liefde voor dieren te hebben gewerkt.

Het gevolg: het park veranderde in korte tijd van een populair familie-uitje tot hét Nederlandse symbool van dierenleed. Parkdirecteur Tiebot reageerde na afloop positief op LinkedIn. "Het was een spannende beslissing om mee te werken", schreef hij. "Naar mijn gevoel heeft Medialogica een zorgvuldig en genuanceerd verhaal gemaakt over dolfijnen onder menselijke zorg." Het programma is terug te kijken op de website van de publieke omroep.